2023-nji ýylda global polat islegi nähili üýtger? Metallurgiýa senagatynyň meýilnamalaşdyryş we ylmy-barlag institutynyň ýakynda çap eden çaklama netijelerine görä, 2023-nji ýylda global polat islegi aşakdaky aýratynlyklary görkezer:
Aziýa. 2022-nji ýylda Aziýanyň ykdysady ösüşi global maliýe gurşawynyň berkleşmegi, Russiýa bilen Ukrainanyň arasyndaky gapma-garşylyk we Hytaýyň ykdysady ösüşiniň haýallamagy täsiri astynda uly kynçylyklara duçar bolar. 2023-nji ýyla seredenimizde, Aziýa global ykdysady ösüş üçin amatly ýagdaýda we inflýasiýanyň çalt pese gaçmagy tapgyryna girmegine we ykdysady ösüş depgininiň beýleki sebitlerden öňe geçmegine garaşylýar. Halkara Pul Gaznasy (HWF) Aziýanyň ykdysadyýetleriniň 2023-nji ýylda 4,3% ösmegine garaşýar. Giňişleýin seljermä görä, Aziýanyň polat islegi 2023-nji ýylda takmynan 1,273 milliard tonna bolup, ýyllyk 0,5% ýokarlandy.
Ýewropa. Bu çaknyşykdan soň, global üpjünçilik zynjyryndaky dartgynlyk, energiýa we azyk bahalary ýokarlanmagyny dowam etdirýär, 2023-nji ýylda Ýewropa ykdysadyýeti uly kynçylyklar we näbellilikler bilen ýüzbe-ýüz bolar, ykdysady işjeňligiň peselmegi sebäpli ýokary inflýasiýa basyşy, energiýa ýetmezçiligi, senagat ösüşiniň meseleleri, ýaşaýyş çykdajylarynyň ýokarlanmagy we korporatiw maýa goýum ynamy Ýewropanyň ykdysady ösüşine sebäp bolar. Umumy seljermede, 2023-nji ýylda Ýewropanyň polat islegi takmynan 193 million tonna bolup, geçen ýyl bilen deňeşdirilende 1,4% azalýar.
Günorta Amerika. 2023-nji ýylda, ýokary global inflýasiýa sebäpli, Günorta Amerikadaky ýurtlaryň köpüsi ykdysadyýetlerini dikeltmek, inflýasiýany gözegçilikde saklamak we iş orunlaryny döretmek üçin uly basyşa duçar bolarlar we ykdysady ösüşi haýallaýar. Halkara Pul Gaznasy Günorta Amerikanyň ykdysadyýetiniň 2023-nji ýylda 1,6% ösjekdigini çaklaýar. Olaryň arasynda infrastruktura, ýaşaýyş jaýlary we gaýtadan dikeldilýän energiýa taslamalary, portlar, nebit we gaz taslamalarynyň ösmegine garaşylýar, bu bolsa Braziliýanyň polat isleginiň netijesinde Günorta Amerikada polat isleginiň gaýtadan dikeldilmegine gönüden-göni sebäp bolýar. Umuman, Günorta Amerikada polat islegi takmynan 42,44 million tonna ýetdi, bu bolsa geçen ýyl bilen deňeşdirilende 1,9% ýokarlandy.
Afrika. Afrikanyň ykdysadyýeti 2022-nji ýylda has çalt ösdi. Russiýa bilen Ukrainanyň arasyndaky gapma-garşylygyň täsiri astynda halkara nebit bahalary keskin ýokarlandy we käbir Ýewropa ýurtlary energiýa isleglerini Afrika gönükdirdiler, bu bolsa Afrikanyň ykdysadyýetini netijeli ösdürmäge ýardam etdi.
Halkara Pul Gaznasy Afrikanyň ykdysadyýetiniň 2023-nji ýylda ýyllyk 3,7 göterim ösjekdigini çaklaýar. Nebitiň bahalarynyň ýokary bolmagy we köp sanly infrastruktura taslamalarynyň başlanmagy bilen, Afrikanyň polat isleginiň 2023-nji ýylda ýyllyk 5,1% ýokarlanyp, 41,3 million tonna ýetmegine garaşylýar.
Ýakyn Gündogar. 2023-nji ýylda Ýakyn Gündogarda ykdysady dikeldiş halkara nebit bahalaryna, karantin çärelerine, ösüşi goldamak üçin syýasatyň gerimine we epidemiýanyň ýetiren ykdysady zyýanyny azaltmak çärelerine bagly bolar. Şol bir wagtyň özünde, geosyýasat we beýleki faktorlar hem Ýakyn Gündogaryň ykdysady ösüşine näbellilik getirer. Halkara Walýuta Gaznasy Ýakyn Gündogaryň 2023-nji ýylda 5% ösjekdigini çaklaýar. Giňişleýin seljermä görä, 2023-nji ýylda Ýakyn Gündogarda polat islegi takmynan 51 million tonna barabar bolup, ýyllyk görkezijiden 2% ýokarydyr.
Okeaniýa. Okeaniýada esasy polat sarp edilýän ýurtlar Awstraliýa we Täze Zelandiýadyr. 2022-nji ýylda Awstraliýanyň ykdysady işjeňligi kem-kemden dikeldildi we işewürligiň ynamy artdy. Hyzmatlaryň we syýahatçylyk ulgamynyň dikeldilmegi netijesinde Täze Zelandiýanyň ykdysadyýeti dikeldildi. Halkara Walýuta Gaznasy Awstraliýanyň we Täze Zelandiýanyň 2023-nji ýylda 1,9% ösjekdigini çaklaýar. Giňişleýin çaklama görä, Okeaniýanyň polat islegi 2023-nji ýylda takmynan 7,10 million tonna barabar bolup, ýyllyk 2,9% ýokarlandy.
Dünýäniň esasy sebitlerinde polat isleginiň üýtgemeginiň çaklamasy nukdaýnazaryndan, 2022-nji ýylda Aziýada, Ýewropada, Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygy ýurtlarynda we Günorta Amerikada polat sarp edilişi pese gaçmaga meýil görkezdi. Olaryň arasynda GDA ýurtlary Russiýa bilen Ukrainanyň arasyndaky gapma-garşylykdan iň köp täsirlendi we sebitdäki ýurtlaryň ykdysady ösüşi örän pese gaçdy, polat sarp edilişi ýyllyk 8,8% azaldy. Demirgazyk Amerikada, Afrikada, Ýakyn Gündogarda we Okeaniýada polat sarp edilişi ýyllyk 0,9%, 2,9%, 2,1% we 4,5% ösüş bilen ýokarlanma meýilini görkezdi. 2023-nji ýylda GDA ýurtlarynda we Ýewropada polat isleginiň pese gaçmagyny dowam etdirmegine, beýleki sebitlerde bolsa polat isleginiň birneme artmagyna garaşylýar.
Dürli sebitlerde polat isleginiň üýtgemeginden, 2023-nji ýylda dünýäde Aziýanyň polat islegi 71% töwereginde galar; Ýewropada we Demirgazyk Amerikada polat islegi ikinji we üçünji orunlarda galar, Ýewropada polat islegi 0,2 göterim nokady azalyp 10,7%, Demirgazyk Amerikanyň polat islegi 0,3 göterim nokady artyp 7,5% bolar. 2023-nji ýylda GDA ýurtlarynda polat islegi Ýakyn Gündogardaky ýaly 2,8% -e çenli azalar; Afrikada we Günorta Amerikada degişlilikde 2,3% we 2,4% -e çenli artar.
Umuman, global we sebitleýin ykdysady ösüşiň we polat isleginiň seljermesine görä, global polat isleginiň 2023-nji ýylda 1,801 milliard tonna ýetmegine we ýyllyk 0,4% ösüşe ýetmegine garaşylýar.
Ýerleşdirilen wagty: 2023-nji ýylyň 26-njy iýuny